• slide
  • slide
  • slide

Zainteresowany naszą ofertą?

Wypełnij formularz zapytaniowy

Zdrowa klima

Odpowiedni dobór i montaż klimatyzacji to tylko połowa sukcesu. Niezależnie od wielkości i skomplikowania systemu klimatyzacyjnego będzie on spełniał swoją rolę tylko wtedy, gdy będzie odpowiednio eksploatowany, konserwowany i regularnie serwisowany.

Klimatyzacja komfortu jest procesem utrzymania zadanych warunków klimatycznych w pomieszczeniu: odpowiedniego zakresu temperatury, wilgotności i prędkości powietrza oraz jakości powietrza pod względem składu chemicznego i obecności mikroorganizmów. Procesy klimatyzacyjne prowadzone są na powietrzu wewnętrznym – powinny więc być uzupełniające w stosunku do wentylacji, czyli wymiany powietrza.

Stosowane rozwiązania klimatyzacyjne
Rozwiązania klimatyzacyjne mogą być bardzo różnorodne pod względem skomplikowania i zastosowanych technologii, np.: • pojedyncze urządzenia typu split składające się z jednostki wewnętrznej i zewnętrznej – stosowane głównie w budownictwie jednorodzinnym i małych lokalach usługowych; • urządzenia typu multi-split, w których do jednej jednostki zewnętrznej podłączone są dwie-trzy jednostki wewnętrzne – stosowane podobnie jak urządzenia split; • systemy typu VRF (ze zmiennym przepływem czynnika), w których jeden agregat zewnętrzny obsługuje od kilku (systemy miniVRF) do kilkudziesięciu jednostek wewnętrznych – stosowane w budynkach wielolokalowych: pensjonatach, małych budynkach biurowych czy kameralnych apartamentowcach (mini) oraz galeriach handlowych, biurowcach i budynkach biurowych; • systemy oparte na agregatach wody lodowej – zastosowanie podobnie jak dla VRF; • systemy oparte na centrali klimatyzacyjnej lub wentylacyjno-klimatyzacyjnej – zależnie od wielkości dla każdego obiektu (dla budynków wysokich wymagają strefowania). Systemy klimatyzacyjne, niezależnie od stopnia skomplikowania, jak każde urządzenie wymagają nie tylko rozsądnego stosowania, np. odpowiedniego ustawienia temperatury i prędkości nawiewu, ale też dbałości o poprawne funkcjonowanie przez czyszczenie i wymianę części, które się zużywają. Użytkownicy nierzadko podchodzą do tych zagadnień niefrasobliwie, po czym twierdzą, że „klimatyzacja szkodzi”.

Im chłodniej, tym lepiej?
Pierwsze skojarzenie z klimatyzacją to regulacja parametrów powietrza wewnętrznego (szczególnie temperatury) latem. Użytkowników mieszkań, biur czy obiektów komercyjnych wyposażonych choćby w proste urządzenie typu split uważa się za uprzywilejowanych, gdyż wydają się niezależni od panujących na zewnątrz upałów. Na co dzień okazuje się, że jest to prawda tylko po części. Użytkownicy pomieszczeń klimatyzowanych mogą oceniać temperaturę w pomieszczeniu jako zbyt niską, a nierzadko właśnie latem rośnie podatność na infekcje i przeziębienia. Wynika to ze zbyt dużej różnicy temperatury między pomieszczeniem a środowiskiem zewnętrznym. Odwołując się do normy PN-83/B-03430 Wentylacja w budynkach mieszkalnych zamieszkania zbiorowego i użyteczności publicznej. Wymagania (wraz ze zmianą Az3), należy wskazać, że latem temperatura komfortu jest wyższa niż zimą (w sezonie grzewczym zakłada się 21-22°C, a instalacje grzewcze projektuje się na 20°C), pod warunkiem zachowania prawidłowej wilgotności i prędkości powietrza w strefie przebywania ludzi (2 m nad podłogą). Zgodnie z normą i definicją komfortu cieplnego latem parametry powietrza powinny być następujące: • temperatura powietrza w pomieszczeniach: t=23-25°C (odchyłka ±1,5°), • wilgotność względna powietrza: ?=40-60% (optimum 50%), • prędkość powietrza w strefie przebywania ludzi w=0,2-0,5 m/s. Poza wskazaniami normowymi warto brać pod uwagę także zalecenia producentów dotyczące różnicy temperatury pomiędzy klimatyzowanym pomieszczeniem a otoczeniem zewnętrznym. Najczęściej wskazywane wartości to: • jeśli pobyt w pomieszczeniu jest krótszy niż 3h: nie więcej niż 5°C; • jeśli pobyt jest dłuższy niż 3h (organizm ma możliwość lepszej aklimatyzacji): nie więcej niż 8°C.

Nie tylko temperatura
Aby w pomieszczeniu panował komfort cieplny (co najmniej 90% użytkowników musi oceniać warunki cieplne panujące w pomieszczeniu jako komfortowe – neutralne), obok właściwej temperatury w pomieszczeniu, konieczne jest też zachowanie właściwej wilgotności i prędkości powietrza. Tylko łączne zachowanie tych trzech parametrów sprawi, że warunki w pomieszczeniu będą wysoko oceniane przez użytkowników. Jeśli wilgotność powietrza jest za wysoka (powyżej 60%, a zimą nawet powyżej 55%), użytkownicy mają wrażenie duszności, łatwo o ból głowy, wrażenie senności, dekoncentrację i złe samopoczucie; jeśli zbyt niska (poniżej 35%, a latem – nawet 40%) – po kilku godzinach użytkowania pomieszczenia pojawiają się pierwsze objawy wysuszenia błon śluzowych (najbardziej znanym objawem jest łzawienie oczu). Prędkość powietrza w strefie przebywania ludzi (liczonej na wysokości 2 m nad podłogą) powinna być tak projektowana i ustawiona tak, żeby użytkownicy w ogóle nie odczuwali ruchu powietrza. Struga chłodnego powietrza, nawiewanego przez urządzenia klimatyzacyjne, nie powinna opadać zbyt gwałtownie w dół. Powietrze chłodne powinno powoli mieszać się z cieplejszym powietrzem w pomieszczeniu. Zbyt gwałtowne opadanie zimnego powietrza i niemożność wymieszania z powietrzem cieplejszym powoduje wrażenie przeciągów.

Zabezpieczenie przed zanieczyszczeniem
We współczesnej klimatyzacji stosuje się liczne rozwiązania filtrów, które pozwalają na usuwanie zanieczyszczeń powietrza (kurz, pyły, różnorodne mikroorganizmy, dym papierosowy oraz związki powodujące zapachy). Filtry mechaniczne pozwalają na zatrzymanie większych cząstek stałych, a ich bardziej zaawansowane rozwiązanie – filtry elektrostatyczne umożliwiają lepsze osadzanie dodatnio naładowanych cząstek zanieczyszczeń. Mogą one dodatkowo być nasycone substancjami polifenolowymi lub izotiocyjanianami (np. katechina lub wasabi). Mają one zdolność dezaktywacji mikroorganizmów oraz rozkładania substancji odpowiedzialnych za zapach. Filtr mechaniczny lub elektrostatyczny nasączony katechiną ma za zadanie stać się pierwszą barierę przyczyniającą się do dezaktywacji mikroorganizmów i rozkładu substancji odpowiadających za zapach. Filtry plazmowe odpowiadają za naładowanie cząstek zanieczyszczeń – dzięki temu mogą być one bardziej skutecznie wyłapywane przez filtry elektrostatyczne. Dodatkowo zjonizowane powietrze ma zdolności dezynfekujące (powstają wolne rodniki tlenowe i ozon). W ten sposób są usuwane i dezaktywowane drobne cząstki, w tym alergeny, m.in. grzyby (w tym pleśnie), bakterie i wiele wirusów. Filtry fotokatalityczne umożliwiają rozkład tlenu i wody pod wpływem światła przy udziale jonów tytanu – powstają rodniki tlenowe i hydroksylowe. Mają one silne własności utleniające, dzięki czemu mogą usuwać związki odpowiedzialne za zapachy, w tym dym papierosowy. Filtry stosowane w specjalistycznych układach klimatyzacji (np. filtry HEPA stosowane w systemach do klimatyzacji pomieszczeń czystych) pozwalają na usunięcie cząsteczek o wielkości 0,3 μm: bakterii, wirusów, dymów, małych cząstek kurzu, zarodników pleśni, pyłków roślin. Do wspomagania działania filtrów zatrzymujących mikroorganizmy na drodze mechanicznej stosuje się nanocząstki srebra znane z właściwości bakteriobójczych.

Mikrobiologia klimatyzacji
Opisane rozwiązania pozwalają na bardzo skuteczne usuwanie zanieczyszczeń, także mikrobiologicznych, i stworzenie dobrych warunków dla osób wrażliwych na jakość powietrza (np. alergików). Jednak w wielu technologiach mikroorganizmy są usuwane tylko częściowo – w większym stopniu są po prostu zatrzymywane na filtrach. Zbierające się na filtrze zanieczyszczenia fizykochemiczne w środowisku wilgotnym stwarzają warunki do rozwoju mikroorganizmów. Nieczyszczone i niewymieniane filtry mogą zatem stać się źródłem wtórnego zanieczyszczenia powietrza „uzdatnionego”. Najłatwiej i najszybciej rozmnażają się pleśnie i inne grzyby – to właśnie te organizmy mogą stać się źródłem nieprzyjemnego zapachu, który czasami wydobywa się z nieczyszczonej klimatyzacji. W sprzyjających warunkach – np. w miejscach dużych skupisk ludzi, gdzie instalacje wentylacyjne i klimatyzacyjne są bardziej rozbudowane i mogą wystąpić odpowiednie warunki wilgotnościowe i temperaturowe – w instalacjach klimatyzacyjnych i wentylacyjnych mogą bytować bakterie Legionella pneumophila, które powodują nieswoistą odmianę zapalenia płuc – legioneulozę. Choroba ta została rozpoznana dość późno, bo dopiero w roku 1976 – podczas spotkania weteranów USA Legion prawie 200 uczestników zachorowało na nieznaną wcześniej chorobę podobną do zapalenia płuc. Po drobiazgowym śledztwie stwierdzono, że zakażenie spowodowały bakterie bytujące w instalacji klimatyzacji hotelowej, nazwane potem Legionella pneumophila. Bakteria ta rozwija się w środowisku wodnym w temperaturze 35-42°C. Można się zarazić odmianą żołądkową (uciążliwą, ale niegroźną dla życia) i zakaźną odmianą płucną. Tą odmianą można zarazić się przez kropelki wody – za niebezpieczny uznaje się aerozol wodno-powietrzny, w skład którego wchodzą krople o średnicy mniejszej niż 5 µm). Mimo jasno określonego zagrożenia, nie wprowadzono przepisów zapobiegających rozwojowi bakterii w instalacjach klimatyzacyjnych (takie przepisy istnieją dla instalacji wodnych: zwiększono wymaganą temperaturę c.w.u. do 55-60°C z możliwością okresowego przegrzewania do 70°C oraz wprowadzono obowiązek badania próbek wody na obecność Legionelli). Pozostaje więc rozsądek użytkownika, a w praktyce: regularna kontrola i dezynfekcja. Choroba legionistów objawia się wysoką gorączką, reakcjami ze strony układu nerwowego (np. utrata przytomności), niewydolnością oddechową oraz symptomami nieswoistymi, np. jak przy grypie lub chronicznych dolegliwościach układu pokarmowego. Warunkiem skutecznego leczenia jest prawidłowa diagnoza, gdyż antybiotyki odpowiednie w leczeniu zapalenia płuc nie są skuteczne. Niewłaściwe rozpoznanie jest przyczyną stosunkowo wysokiej śmiertelności – zgodnie z szacunkami WHO wynosi ok. 13-20%. Realne jest zagrożenie epidemiologiczne – ostatnio w roku 2002 w Anglii zanotowano 114 zachorowań, których źródłem były bakterie bytujące w instalacji klimatyzacyjnej. Źródłem zakażenia w przypadku instalacji klimatyzacyjnych są: wieże chłodnicze, skraplacze wyparne, komory zraszania, chłodnice z bezpośrednim odparowaniem wody, urządzenia wirowe mieszające wodę z powietrzem, nawilżacze parowe, wytwornice mgły, filtry, tłumiki i przewody.

Pozbyć się bakterii i grzybów
Okresowe serwisowanie urządzenia może być jednym z warunków gwarancji producenta. Większość firm oferujących klimatyzatory wymaga, by przeglądu i serwisu dokonywała autoryzowana ekipa, najczęściej dwa razy do roku. Producenci podają też wymaganą częstość czyszczenia filtrów (zależnie od rozwiązania, najczęściej jednak raz na dwa tygodnie). Tę czynność użytkownik może przeprowadzić samodzielnie. Podobnie wymaga się okresowej wymiany filtrów (częstotliwość, zależnie od rozwiązania, raz na 6-18 miesięcy). Niektóre urządzenia wyposażone są w sygnalizację stanu zabrudzenia, dzięki czemu filtr wymieniany jest w momencie rzeczywistej potrzeby. Klimatyzacja, niezależnie od stopnia skomplikowania systemu, wymaga przeglądu i najczęściej także serwisu dwa razy do roku – na zakończenie sezonu (okres jesienno-zimowy) i przed rozruchem na kolejny sezon (okres zimowo-wiosenny).

Joanna Ryńska

award1.jpg

Zrealizowaliśmy ponad 300 obiektów na terenie Polski. Obecnie zwiększyliśmy zasięg działania o nowe kraje UE.

award2.jpg

Nasi projektanci i inżynierowie opracowali ponad 450 projektów różnego rodzaju nieruchomości.

award3.jpg

Drewno, jako odnawialne źródło energii pochodzące ze zrównoważonego zarządzania lasami, tworzy fundament naszych realizacji.

Medale

Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych dla realizacji celów i na zasadach określonych w Polityce prywatności

Wyrażam zgodę